Lens 1 ngày có cần ngâm trước khi đeo không?
Không cần. Lens 1 ngày được đóng trong vỉ chứa dung dịch vô khuẩn, nên mở vỉ đúng cách là có thể đeo, không cần ngâm thêm trong nước ngâm.
Mỗi chiếc lens nằm trong một vỉ riêng, kín, có sẵn dung dịch giữ lens ẩm và sạch đến lúc mở. Ngâm thêm vào nước ngâm đa năng không làm lens "sạch hơn" hay "êm hơn", chỉ thêm một lần chạm tay và một chiếc hộp có thể bẩn.
Trước khi đeo, việc chị cần làm là rửa tay bằng xà phòng, lau khô bằng khăn sạch không xơ, kiểm tra vỉ còn kín và còn hạn in trên hộp. Khi bóc vỉ, nhìn nhanh chiếc lens: không rách, không dính vật lạ, đúng chiều hình chiếc bát. Nếu chị đeo lần đầu, bài đeo lens lần đầu có các bước chi tiết hơn.
Nếu lens vừa bóc ra hơi dính hoặc gấp mép, chị để lens lại vào phần dung dịch trong chính vỉ đó vài giây cho giãn ra rồi đeo. Đó không phải "ngâm" để cất.
Vì sao lens 1 ngày tháo ra không ngâm để dùng lại?
Vì lens 1 ngày được thiết kế để dùng một lần rồi bỏ. Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) định nghĩa lens "dùng một lần" là đeo một lần rồi bỏ, mỗi ngày một cặp mới.
Lens thay định kỳ, như lens 1 tháng, đi kèm quy trình làm sạch, khử khuẩn, cất hộp mỗi tối theo hướng dẫn nhà sản xuất. Lens 1 ngày không có quy trình đó. Khi tháo ra, bề mặt lens đã bám protein, dầu, mỹ phẩm và vi khuẩn từ mắt và tay; ngâm qua đêm không biến nó thành lens mới.
Vinmec cũng ghi: lens dùng một lần không cần làm sạch vì sẽ bỏ sau mỗi lần đeo, và không dùng lại kể cả khi trông còn mới. Mắt thường không thấy vi khuẩn hay lớp cặn mỏng trên lens.
Điều chắc chắn là dùng lại lens 1 ngày đi ngược hướng dẫn trên nhãn sản phẩm, và ở nhà chị không có cách nào biết chiếc lens đã ngâm có an toàn hay không.
"Lens 1 ngày" và "lens đeo ban ngày" khác nhau thế nào?
"Lens 1 ngày" nói về lịch thay: dùng một lần rồi bỏ. "Lens đeo ban ngày" nói về cách đeo: đeo khi thức, tháo khi ngủ. Một chiếc lens 1 tháng cũng là lens đeo ban ngày.
Bản tiếng Anh là daily disposable (dùng một lần mỗi ngày) và daily wear (đeo ban ngày). FDA lưu ý một số lens người bán gọi là "disposable" thực chất là lens thay định kỳ, vẫn phải làm sạch và cất hộp.
Cách chắc nhất là đọc lịch thay trên hộp và hướng dẫn kèm theo, hoặc hỏi người đã thử lens cho chị. Nếu hộp ghi lens dùng một lần mỗi ngày, chị không cần nước ngâm cho loại này. Nếu hộp ghi lịch thay 2 tuần, 1 tháng, 3 tháng, chị cần dung dịch, hộp đựng và quy trình vệ sinh như bài vệ sinh hộp lens và thay dung dịch.
"Lens 1 ngày" cũng không có nghĩa là đeo được từ sáng đến khuya. Số giờ đeo theo nhãn sản phẩm và lời dặn của người fitting (thử lens trên mắt và đánh giá độ vừa), không có con số chung cho mọi người.
Tháo lens 1 ngày giữa buổi rồi đeo lại được không?
Nên coi lần tháo ra là kết thúc chiếc lens đó. Nếu cần đeo tiếp trong ngày, chị dùng một vỉ mới; không cất tạm vào hộp, khăn giấy hay lòng bàn tay.
Chị có thể tháo lens để ngủ trưa, để tẩy trang giữa hai buổi chụp, hay vì mắt hơi mỏi. Tiếc là tự nhiên, nhưng chiếc lens đã rời mắt, chạm tay, nằm ngoài không khí thì không còn là lens trong vỉ vô khuẩn.
Nếu chị tháo lens vì mắt khó chịu, đó lại là lý do để không đeo tiếp ngay, kể cả bằng vỉ mới. Cho mắt nghỉ, chuyển sang kính gọng. Nếu cảm giác cộm, đỏ không hết sau khi tháo, xem thêm bài lens bị cộm: tháo ngay hay chờ thêm.
Ngủ trưa thì tháo lens trước, kể cả giấc ngắn; dậy rồi mới đeo cặp mới. Vì vậy người dùng lens 1 ngày nên luôn có một cặp dự phòng trong túi.
Lens 1 ngày rơi xuống bàn hoặc bị lộn mặt thì làm sao?
Rơi xuống bàn, sàn, bồn rửa: bỏ và dùng vỉ mới. Lộn mặt ngay trên đầu ngón tay sạch, chưa chạm gì khác: có thể lật lại rồi đeo, nhưng nếu đã chạm vào mắt mà thấy cộm thì bỏ.
Lens rơi sẽ dính bụi, xơ vải, vi khuẩn mắt thường không thấy. Lens 1 ngày không có quy trình rửa, khử khuẩn như lens 1 tháng, nên rơi là bỏ. Đừng rửa lens bằng nước máy, nước lọc hay nước muối tự pha để "cứu" chiếc lens; Học viện Nhãn khoa Hoa Kỳ (AAO) khuyên không rửa và không bảo quản lens bằng nước máy hay nước vô khuẩn.
Lens xòe như cái đĩa trên đầu ngón tay, chưa đưa lên mắt: lật nhẹ lại cho đúng hình chiếc bát. Đã đeo vào, thấy cộm, tháo ra mới biết lộn mặt: bỏ chiếc đó, dùng vỉ mới.
Bảng "giữ hay bỏ" cho 8 tình huống lens 1 ngày là gì?
Đây là bảng tra nhanh Lens Optic soạn riêng cho người dùng lens 1 ngày: mỗi tình huống có một quyết định giữ hay bỏ và một việc làm ngay.
| Tình huống | Giữ hay bỏ? | Việc làm ngay |
|---|---|---|
| 1. Vỉ còn kín, còn hạn in trên hộp | Giữ | Rửa tay, bóc vỉ, đeo; không cần ngâm thêm. |
| 2. Đã bóc vỉ nhưng đổi ý, chưa đeo | Bỏ | Vỉ đã bóc coi như đã mở; không đóng lại để mai dùng. |
| 3. Tháo giữa buổi để nhỏ mắt, ngủ trưa, tẩy trang | Bỏ | Đeo cặp mới nếu mắt bình thường; nếu mắt khó chịu thì nghỉ, dùng kính gọng. |
| 4. Lens rơi xuống bàn, sàn, bồn rửa | Bỏ | Không rửa bằng nước máy, nước lọc; mở vỉ mới. |
| 5. Lộn mặt trên đầu ngón tay, chưa đưa lên mắt | Giữ | Lật lại cho đúng hình chiếc bát rồi đeo. |
| 6. Đeo vào thấy cộm, tháo ra thấy rách mép | Bỏ | Kiểm tra mắt trong gương; cộm, đỏ kéo dài thì đi khám. |
| 7. Lỡ ngâm qua đêm trong nước ngâm "cho chắc" | Bỏ | Ngâm không biến lens 1 ngày thành lens dùng lại được. |
| 8. Hộp đã quá hạn in, vỉ vẫn kín | Bỏ | Hạn in trên hộp là mốc cuối cho lens chưa mở; không dùng tiếp. |
Quy tắc rút gọn để nhớ: lens 1 ngày chỉ có một lần vào mắt. Lens đã rời mắt, hoặc rời vỉ mà không vào mắt ngay, thì dùng vỉ mới. Chị có thể chụp bảng này lưu trong điện thoại. Về các mốc hạn, bài hạn mở nắp khác hạn in trên hộp giải thích kỹ hơn.
Đi tiệc, đám cưới, chụp kỷ yếu cả ngày nên mang theo gì?
Thay vì mang nước ngâm và hộp, người dùng lens 1 ngày nên mang "túi 3 món": cặp lens dự phòng còn kín, kính gọng đúng độ, và nước nhỏ mắt dùng được khi đeo lens nếu chuyên gia đã khuyên dùng.
Tiệc, cưới, kỷ yếu là lúc lens 1 ngày được chọn nhiều, cũng là lúc dễ gặp sự cố: gió, bụi, khói tạo hiệu ứng, makeup đậm, máy lạnh, hoặc một ngày dài hơn dự tính.
- Cặp lens dự phòng còn kín: cùng loại, cùng độ với cặp đang đeo. Phải tháo giữa chừng thì có cặp mới để thay, không đeo lại lens cũ.
- Kính gọng đúng độ: Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) khuyên người đeo lens mang theo kính gọng đúng độ để dùng khi cần tháo lens. Kính gọng cũng là lựa chọn khi mắt bắt đầu khó chịu, thay vì cố đeo tiếp.
- Nước nhỏ mắt phù hợp: chỉ loại ghi rõ dùng được khi đeo kính áp tròng và đúng lời dặn của chuyên gia. Không dùng thuốc nhỏ mắt còn dư của người khác hay loại không rõ thành phần.
Thêm hai mẹo: đeo lens trước khi makeup, tháo lens trước khi tẩy trang. Và đừng đeo mẫu lens mới lần đầu ngay trong ngày cưới hay ngày chụp; đeo thử một ngày bình thường trước.
Mua lens 1 ngày có cần mua thêm nước ngâm và hộp đựng không?
Nếu chị chỉ dùng lens 1 ngày thì không cần nước ngâm và hộp đựng. Chỉ cần mua khi chị dùng thêm lens thay định kỳ như lens 2 tuần, 1 tháng, 3 tháng.
Nhiều chị dùng song song lens 1 ngày cho dịp đi tiệc và lens 1 tháng cho đi làm. Nước ngâm, hộp đựng khi đó chỉ dành cho lens 1 tháng; đừng cất luôn lens 1 ngày vào hộp.
Thứ đáng mua thêm là đủ số vỉ cho kế hoạch của chị, cộng vài vỉ dự phòng cho những lần phải tháo giữa chừng. Luôn mua đúng loại, đúng độ theo đơn đã được kiểm tra; không đổi sang dòng khác chỉ vì cùng số độ.
Khi nào phải tháo lens 1 ngày và đi khám?
Tháo lens ngay và liên hệ bác sĩ mắt nếu chị thấy đau, đỏ nhiều, chói sáng, chảy nước mắt liên tục, có ghèn hoặc nhìn mờ. Lens 1 ngày không làm mắt "miễn nhiễm" với những vấn đề này.
Lens 1 ngày bỏ được bước vệ sinh hộp, không bỏ được nguy cơ khi đeo lúc ngủ, khi tắm, bơi, hay khi lens không vừa mắt. AAO khuyên tháo lens và gọi bác sĩ ngay khi mắt rất đỏ, đau, chảy nước mắt, sợ ánh sáng, nhìn mờ hoặc có ghèn. CDC cũng khuyên tháo lens trước khi bơi hay tắm. Vinmec lưu ý nếu lỡ bơi khi đang đeo, hãy tháo sớm và thay cặp mới.
Đi khám thì mang theo vỏ hộp lens đang dùng. Không tự dùng thuốc nhỏ mắt có kháng sinh hay corticoid còn dư.
Muốn dùng lens 1 ngày đúng cách thì nên đọc thêm gì?
Chị nên đọc bài hạn mở nắp và hạn in trên hộp để hiểu các mốc hạn, và bài lỡ ngủ quên khi đeo lens nếu chị hay chợp mắt khi đang đeo.
Nên xem sản phẩm Lens Optic thế nào?
Chị chọn theo đơn và loại lens đã thử hợp mắt trước, rồi mới chọn màu hoặc hiệu ứng; với lens 1 ngày, nhớ tính thêm vài vỉ dự phòng.
Lens Optic có lens 1 ngày trong suốt và lens màu từ nhiều thương hiệu, trong đó có các dòng 1 ngày của SEED. Khi xem gian hàng, chị đối chiếu lịch thay (dùng một lần hay thay định kỳ), độ, BC, DIA và hạn dùng. Chuyển từ lens 1 tháng sang lens 1 ngày là đổi sang sản phẩm mới, cần kiểm tra độ vừa lại.
Bài viết sử dụng những nguồn nào?
- FDA – Types of Contact Lenses.
- CDC – Preventing Eye Infections When Wearing Contacts.
- AAO – How to Take Care of Contact Lenses.
- Vinmec – Mẹo cho người đeo kính áp tròng ở mọi lứa tuổi.
Nội dung mang tính hướng dẫn sử dụng, không thay thế khám mắt, đơn kính áp tròng và fitting trực tiếp.